Programma's

De muzikale odyssee opent met de Vierde Ballade van Frédéric Chopin (1810–1849), een meeslepend muzikaal verhaal waarin lyriek, dramatische spanning en virtuositeit samenkomen en uitmonden in een beklijvende ontknoping. Daarop sluit Weinen, Klagen, Sorgen, Zagen van Franz Liszt (1811–1886) op natuurlijke wijze aan, waarin Liszt Bachs cantate omvormt tot een diep expressieve meditatie. Samen vormen deze twee werken een eerste hoofdstuk, gedragen door Chiara, waarin innerlijke beleving en spiritualiteit centraal staan.

Vervolgens neemt Fiona het muzikale woord. In The Lark laat Mily Balakirev (1837–1910), geïnspireerd door de melodie van Glinka, een etherisch poëtisch lied ontstaan, waarin virtuositeit ten dienste staat van verfijning. De Eerste Sonate van Sergej Prokofjev (1891–1953) voert de luisteraar vervolgens naar een donkerder en gedurfder universum, waar de spanningen van de moderne muzikale taal de zekerheden van de romantische traditie op losse schroeven zetten. Dit tweede traject belicht een andere kant van de reis: die van ontdekking en bevrijding.

Ten slotte komen beide pianistes samen voor het laatste deel van deze odyssee. In Drie bewegingen uit Petroesjka van Igor Stravinsky (1882–1971) komen de ritmische energie en orkestrale schittering volledig tot hun recht in een virtuoos vierhandig samenspel. Daaraan volgt Hommage à Stravinsky van György Kurtág (°1926), een werk van opmerkelijke beknoptheid dat de tijd even lijkt stil te zetten. Tot slot opent Night van Fazıl Say (°1970) de deur naar een eigentijds klanklandschap waarin poëzie, improvisatie en oosterse invloeden samenkomen.

Het concert opent met Van, een werk van Hanna Kulenty (°1961), waarin de muziek voortdurend in beweging is. Klanken verspreiden zich, klankstructuren ontvouwen zich en de tijd lijkt even stil te staan. Vanaf de eerste maten nemen ze het publiek mee naar een wereld waarin vertrouwde houvast verdwijnt en de manier van luisteren verandert.

De Bilder aus Osten van Robert Schumann (1810–1856) bieden vervolgens een heel ander perspectief. De melodieën wisselen elkaar af en vloeien in elkaar over, in een subtiel samenspel waarin beide pianistes voortdurend op elkaar inspelen. De zussen stellen zich graag voor hoe Robert en Clara Schumann samen aan hetzelfde klavier zaten, met één gedeelde ademhaling en een muzikale verbondenheid die aan die van henzelf doet denken. Elk miniatuurwerk wordt voorafgegaan door een gedicht, dat de luisteraar op weg helpt en de verbeelding prikkelt.

Lourmarin on Fire is een werk dat de Franse componist en goede vriend Damien Chauvin (°1988) speciaal voor hen schreef. Na een gezamenlijke residentie in het Château van Lourmarin, waar ze hun gedeelde passie voor de muziek van Stravinsky ontdekten, liet hij zich inspireren door hun persoonlijkheden. Het resultaat is een briljant en onconventioneel stuk, doordrenkt van humor, sarcasme en ironie. Als een echt intermezzo brengt Damiens eigenzinnige muzikale wereld een even verrassende als plezierige onderbreking in het programma.

Vervolgens brengen ze hun eigen arrangement van de Six Morceaux op. 11 van Sergej Rachmaninov (1873–1943). Zonder het origineel te willen heruitvinden, geven ze elk miniatuurwerk met een flinke dosis creativiteit een nieuwe invulling. De lyrische zanglijnen en de suggestie van getokkelde snaren zijn enkele van de elementen die het publiek een persoonlijkere kijk bieden op het werk van deze iconische componist.

Met Night van Fazıl Say (°1970) eindigt het concert in een uitbarsting van rauwe energie. Scherpe ritmes, echo’s van Anatolische muziektradities en een eigentijdse muzikale taal komen samen in een vrije, levendige compositie. Een laatste twist waarmee dit muzikale parcours wordt afgesloten.

Het concert opent met de beroemde Danse macabre van Camille Saint-Saëns (1835–1921), in de spectaculaire versie voor twee pianos. Virtuositeit, humor en orkestrale grandeur komen samen in een voorstelling waarin de fantastische dodendans van de skeletten tot leven komt, even briljant als theatraal.

De twee werken van Mario Tarenghi (1870–1938), Visione Mistica en Serenata, brengen vervolgens een verandering van sfeer. Het eerste ontvouwt een beschouwende, poëtische wereld vol mysterie, terwijl het tweede charmeert door zijn sprankelende karakter. Samen onthullen ze de verfijnde schrijfstijl van een Italiaanse componist die vandaag opnieuw wordt ontdekt.

Met Deux Pièces pour deux pianos van Cécile Chaminade (1857–1944) keert het programma terug naar de elegantie van de Franse Belle Époque. Als een belangrijke figuur van haar tijd toont de componiste opmerkelijke verfijning, waarbij ze melodisch talent combineert met rijke harmonische kleuren.

De Variaties voor twee pianos van Théo Ysaÿe (1865–1918) zetten vervolgens de Belgische muziekschool in de kijker. Als erfgenaam van een prestigieuze muzikale traditie en leerling van César Franck ontwikkelt de componist een eigen muzikale taal, waarin thematische inventiviteit, harmonische rijkdom en de voortdurende dialoog tussen beide instrumenten samenkomen in een werk van grote intensiteit.

Het programma eindigt met La Valse van Maurice Ravel (1875–1937), in zijn indrukwekkende versie voor twee pianos. Dit meesterwerk is zowel een eerbetoon aan de Weense wals als een fascinerende verbeelding van haar verval. Met een uitzonderlijke orkestrale kracht voert de muziek de luisteraar mee in een onweerstaanbare klankwerveling.

Centraal in dit programma staat de muziek van Clara Schumann, Robert Schumann en Johannes Brahms, drie figuren die nauw met elkaar verbonden waren door muziek, vriendschap, bewondering en gevoelens. Maar meer dan een liefdesverhaal vormt hun artistieke verbondenheid de rode draad doorheen dit concert.

Met Clara Schumanns March in E-flat major krijgt Clara zelf een moment in de schijnwerpers als zelfstandige componiste. Een helder en krachtig instrumentaal stuk voor piano vierhandig. Daarna brengt de Spanische Liebeslieder van Robert Schumann een kleurrijke waaier aan liefdesemoties: van speels en licht tot intens en hartstochtelijk. De Vijfde Hongaarse dans van Brahms vormt een virtuoos instrumentaal intermezzo, waarna de Liebeslieder-Walzer volgen en het muzikale hart van het programma vormen. In deze walsen gaan de vier stemmen met elkaar in dialoog, kruisen ze elkaars pad en vullen ze elkaar aan, gedragen door het intieme en virtuoze samenspel van de piano.

Tot slot sluit het programma af met Beethovens Mir ist so wunderbar uit Fidelio. De vier personages vertolken er tegelijkertijd hun gevoelens, zonder te weten wat de anderen ervaren. Het resultaat is een prachtig muzikaal misverstand. Elk personage beleeft zijn of haar eigen versie van liefde, terwijl de vier stemmen zich wonderlijk om elkaar heen vlechten.

Van Clara Schumann tot Beethoven brengt 4 + 4 = liefde! zes musici samen in een programma dat zowel toegankelijk als veeleisend is.